رشد ۱۲۱ درصدی حق‌بیمه بیمه رازی در کنار ۵۲۵ شکایت؛ «ورازی» زیر ذره‌بین کدال و بیمه مرکزی

به گزارش رصدبورس،  تازه‌ترین گزارش‌های رسمی بیمه رازی، تصویری کاملاً یکدست از عملکرد این شرکت ارائه نمی‌کنند. در یک سوی ماجرا، حق‌بیمه صادره «ورازی» با سرعت بالایی افزایش یافته و این شرکت در چهارماهه نخست سال 1405 حدود 7 هزار و 375 میلیارد تومان حق‌بیمه صادر کرده است.

در سوی دیگر، آمار سه‌ماهه صنعت بیمه از ثبت 525 شکایت برای بیمه رازی حکایت دارد، بخش بزرگی از پرتفوی شرکت در دو رشته درمان و شخص ثالث متمرکز شده و بیمه مرکزی نیز هم‌زمان با تأیید مدیرعامل جدید، بر پرداخت خسارت‌های معوق و جاری، وصول مطالبات، افزایش سرمایه و رعایت انضباط مالی تأکید کرده است.

بررسی رصدبورس نشان می‌دهد مسئله اصلی بیمه رازی صرفاً رشد فروش نیست؛ پرسش مهم‌تر آن است که این رشد تا چه اندازه به سود پایدار، کاهش شکایت‌ها، تقویت توانگری مالی و ایفای به‌موقع تعهدات بیمه‌ای منجر خواهد شد.

این گزارش بدون نسبت دادن تخلف یا قصور به مدیران بیمه رازی و صرفاً بر مبنای اطلاعات منتشرشده در سامانه کدال و آمار رسمی و منتسب به بیمه مرکزی تنظیم شده است.

حق‌بیمه چهارماهه بیمه رازی به 7.4 همت رسید

براساس گزارش فعالیت تیرماه بیمه رازی، مجموع حق‌بیمه صادره این شرکت در چهارماهه نخست سال 1405 به حدود 7 هزار و 375 میلیارد تومان رسیده است.

این رقم در مقایسه با دوره مشابه سال قبل، رشد حدود 121 درصدی را نشان می‌دهد.

بیمه رازی فقط در تیرماه 1405 نیز حدود یک هزار و 924 میلیارد تومان حق‌بیمه صادر کرده است؛ در حالی که رقم حق‌بیمه صادره تیرماه سال گذشته حدود 967 میلیارد تومان بود.

بر این اساس، حق‌بیمه صادره ماهانه شرکت در تیرماه نزدیک به 99 درصد افزایش یافته است.

رشد سه‌رقمی حق‌بیمه در نگاه نخست، نشانه‌ای مثبت از توسعه فعالیت بیمه رازی است؛ اما برای ارزیابی دقیق‌تر عملکرد شرکت باید این رشد با روند کل بازار بیمه، ترکیب پرتفوی و میزان خسارت‌ها مقایسه شود.

رشد 130 درصدی سه‌ماهه؛ کمی بیشتر از متوسط صنعت بیمه

گزارش فعالیت ماهانه منتهی به خرداد 1405 بیمه رازی با شماره پیگیری 1558847 نشان می‌دهد این شرکت در سه‌ماهه نخست سال جاری، مبلغ 54,514,336 میلیون ریال حق‌بیمه صادر کرده است.

این رقم معادل حدود 5 هزار و 451 میلیارد تومان یا 5.45 همت است و در مقایسه با دوره مشابه سال قبل، حدود 130 درصد افزایش یافته است.

با این حال، کل بازار بیمه نیز در همین دوره رشد قابل توجهی را تجربه کرده است.

براساس آمار سه‌ماهه صنعت بیمه، مجموع حق‌بیمه تولیدی بازار در بهار 1405 به حدود 372.3 همت رسیده که نسبت به مدت مشابه سال قبل 124.5 درصد افزایش یافته است.

خسارت پرداختی کل صنعت نیز با رشد 144.6 درصدی به حدود 176.7 همت رسیده است.

بنابراین رشد 130 درصدی حق‌بیمه بیمه رازی تنها حدود 5.5 واحد درصد بیشتر از رشد کل بازار بوده است.

این مقایسه نشان می‌دهد افزایش حق‌بیمه «ورازی» قابل توجه است، اما بخش بزرگی از آن در فضای رشد عمومی و تورمی بازار بیمه اتفاق افتاده است.

رشد نرخ دیه، افزایش تعرفه‌های درمان، رشد ارزش خودروها و دارایی‌های تحت پوشش نیز بر افزایش ریالی حق‌بیمه‌ها اثر می‌گذارند؛ بنابراین افزایش حق‌بیمه به‌تنهایی لزوماً به معنای رشد واقعی سهم بازار یا ایجاد مزیت رقابتی پایدار نیست.

براساس ارقام سه‌ماهه، سهم تقریبی بیمه رازی از کل حق‌بیمه تولیدی صنعت حدود 1.5 درصد برآورد می‌شود.

تمرکز پرتفوی بر درمان و شخص ثالث

ترکیب پرتفوی بیمه رازی یکی از مهم‌ترین نکاتی است که باید در کنار رشد حق‌بیمه مورد توجه سهامداران قرار گیرد.

بررسی گزارش سه‌ماهه شرکت نشان می‌دهد رشته‌های درمان و شخص ثالث در مجموع حدود 72 درصد حق‌بیمه صادره بیمه رازی در بهار 1405 را تشکیل داده‌اند.

این تمرکز در تیرماه نیز ادامه داشته و حتی بیشتر شده است.

در تیرماه، رشته درمان با حدود 860 میلیارد تومان حق‌بیمه و سهم نزدیک به 45 درصد، بزرگ‌ترین رشته بیمه رازی بوده است.

رشته شخص ثالث اجباری نیز با حدود 608 میلیارد تومان و سهم نزدیک به 32 درصد، در جایگاه دوم قرار گرفته است.

به این ترتیب، درمان و شخص ثالث در مجموع بیش از 76 درصد حق‌بیمه صادره تیرماه بیمه رازی را به خود اختصاص داده‌اند.

بالا بودن سهم این دو رشته الزاماً به معنای ضعف عملکرد شرکت نیست. درمان و شخص ثالث از رشته‌های بزرگ و پرتقاضای بازار بیمه محسوب می‌شوند؛ اما هم‌زمان با تعداد زیاد پرونده‌های خسارت، مراجعات گسترده مشتریان و حساسیت بالا در پرداخت تعهدات همراه هستند.

از این رو، تمرکز زیاد پرتفوی بر این دو رشته می‌تواند ریسک عملیاتی، فشار نقدینگی و حجم مراجعات و شکایت‌های مشتریان را افزایش دهد.

525 شکایت ثبت‌شده برای بیمه رازی

یکی دیگر از داده‌های قابل توجه درباره بیمه رازی، آمار شکایت‌های ثبت‌شده در سه‌ماهه نخست سال 1405 است.

براساس آمار منتشرشده، در مجموع 4 هزار و 956 شکایت در صنعت بیمه ثبت شده است.

در میان شرکت‌های بیمه، بیمه دانا با 839 شکایت بالاترین تعداد را داشته و بیمه رازی با 525 شکایت در رتبه دوم قرار گرفته است.

پس از بیمه رازی نیز بیمه تعاون با 443 شکایت و بیمه سامان با 372 شکایت قرار داشته‌اند.

البته ثبت 525 شکایت به معنای وارد بودن همه شکایت‌ها، اثبات قصور بیمه رازی یا صدور رأی نهایی علیه شرکت نیست.

برای قضاوت دقیق باید وضعیت رسیدگی به هر شکایت، تعداد بیمه‌نامه‌های صادرشده، سهم بازار، تعداد بیمه‌شدگان و ترکیب پرتفوی شرکت نیز مورد توجه قرار گیرد.

با این حال، قرار گرفتن بیمه رازی در رتبه دوم تعداد شکایت‌های ثبت‌شده بازار، شاخصی نیست که بتوان آن را در ارزیابی کیفیت رشد شرکت نادیده گرفت.

به‌ویژه آنکه افزایش سریع پرتفوی، در صورت توسعه‌نیافتن متناسب زیرساخت‌های ارزیابی خسارت، پاسخگویی و خدمات پس از فروش، می‌تواند به افزایش نارضایتی بیمه‌گذاران منجر شود.

پرسش اصلی این است که آیا توان عملیاتی بیمه رازی برای رسیدگی به خسارت‌ها و شکایت‌ها، متناسب با سرعت رشد پرتفوی افزایش یافته است؟

شخص ثالث و درمان در صدر شکایت‌های صنعت

آمار تفکیکی رشته‌های بیمه‌ای نیز نشان می‌دهد شخص ثالث و درمان در صدر رشته‌های دارای شکایت قرار دارند.

در سه‌ماهه نخست 1405، تعداد شکایت‌های ثبت‌شده در رشته شخص ثالث به 2 هزار و 239 مورد و در رشته درمان به یک هزار و 192 مورد رسیده است.

این آمار به معنای آن نیست که 525 شکایت بیمه رازی الزاماً مربوط به همین دو رشته بوده است؛ زیرا برای چنین نتیجه‌گیری‌ای باید آمار شکایت هر شرکت به تفکیک رشته منتشر شود.

اما تمرکز بیش از 70 درصدی پرتفوی بیمه رازی بر رشته‌هایی که در کل صنعت بیشترین شکایت را دارند، اهمیت مدیریت خسارت و کیفیت پاسخگویی شرکت را دوچندان می‌کند.

بیمه مرکزی در تأیید مدیرعامل جدید بر چه مواردی تأکید کرد؟

در تیرماه 1405، بیمه مرکزی انتصاب شادی سلامت به‌عنوان مدیرعامل بیمه رازی را از نظر ضوابط آیین‌نامه شماره 90 بلامانع اعلام کرد.

با این حال، نهاد ناظر در متن منتشرشده هم‌زمان بر چند موضوع مشخص تأکید کرده است.

از جمله این موارد می‌توان به پرداخت سریع و کامل خسارت‌های معوق و جاری طبق زمان‌بندی تعهدشده، وصول مطالبات به‌ویژه از بیمه‌گذاران بزرگ، افزایش سرمایه، واریز مستقیم حق‌بیمه و اقساط به حساب شرکت و رعایت دقیق انضباط مالی اشاره کرد.

تأکید بیمه مرکزی بر این موارد به‌خودی‌خود اثبات‌کننده تخلف بیمه رازی یا وجود تأخیر غیرقانونی در پرداخت خسارت نیست.

با این حال، برای سهامداران این پرسش قابل طرح است که چرا نهاد ناظر هنگام تأیید مدیرعامل جدید، موضوع خسارت‌های معوق، مطالبات، افزایش سرمایه و انضباط مالی را به‌طور مشخص مورد تأکید قرار داده است؟

پاسخ به این پرسش را باید در عملکرد ماه‌های آینده مدیریت جدید، روند پرداخت خسارت، وصول مطالبات و بهبود شاخص‌های مالی شرکت جست‌وجو کرد.

افزایش سرمایه 32 درصدی برای اصلاح ساختار مالی

موضوع افزایش سرمایه بیمه رازی نیز صرفاً یک برداشت رسانه‌ای نیست و در گزارش رسمی هیئت‌مدیره شرکت مطرح شده است.

براساس اطلاعیه اصلاح‌شده پیشنهاد افزایش سرمایه با شماره پیگیری 1446917، سرمایه بیمه رازی در زمان انتشار گزارش 19,039,453 میلیون ریال بوده است.

هیئت‌مدیره پیشنهاد کرده مبلغ 6,000,000 میلیون ریال، معادل 600 میلیارد تومان، به سرمایه شرکت افزوده شود.

در صورت اجرای این برنامه، سرمایه بیمه رازی به 25,039,453 میلیون ریال، معادل حدود 2 هزار و 504 میلیارد تومان خواهد رسید.

درصد دقیق افزایش سرمایه حدود 31.5 درصد است که در اطلاعیه شرکت به‌صورت گرد‌شده 32 درصد اعلام شده است.

محل تأمین این افزایش سرمایه، مطالبات حال‌شده سهامداران و آورده نقدی عنوان شده است.

نکته مهم‌تر، اهدافی است که خود شرکت برای افزایش سرمایه اعلام کرده است؛ از جمله اصلاح ساختار مالی، حفظ و ارتقای توانگری مالی، افزایش ظرفیت نگهداری، تمدید مجوز قبولی اتکایی و افزایش سود حاصل از سرمایه‌گذاری‌ها.

اظهارنظر حسابرس و بازرس قانونی درباره این پیشنهاد نیز با شماره پیگیری 1446938 در کدال منتشر شده است.

درخواست افزایش سرمایه برای یک شرکت بیمه الزاماً نشانه بحران نیست. رشد پرتفوی، افزایش تعهدات و توسعه فعالیت‌ها معمولاً نیاز به سرمایه بیشتری ایجاد می‌کند.

با این حال، وقتی اصلاح ساختار مالی و حفظ توانگری از اهداف رسمی افزایش سرمایه اعلام می‌شود، نحوه و زمان اجرای این برنامه به یکی از معیارهای مهم ارزیابی آینده «ورازی» تبدیل خواهد شد.

سود نقدی مجمع بیمه رازی صفر شد

در مجمع عمومی عادی سالیانه بیمه رازی برای سال مالی منتهی به 29 اسفند 1404، سود نقدی هر سهم صفر ریال تعیین شد.

اطلاعیه تصمیمات مجمع با شماره پیگیری 1573926 در تاریخ 31 تیر 1405 در سامانه کدال منتشر شده است.

صفر بودن سود نقدی لزوماً به معنای ضعف عملیات شرکت نیست و ممکن است منابع مالی برای تقویت سرمایه و توسعه فعالیت‌ها در شرکت باقی مانده باشد.

اما برای سهامداری که انتظار بازده نقدی از سهم دارد، نتیجه روشن است: بیمه رازی بابت عملکرد سال مالی 1404 هیچ سود نقدی میان سهامداران توزیع نکرد.

این تصمیم در کنار برنامه افزایش سرمایه، نشان می‌دهد حفظ منابع مالی در داخل شرکت و تقویت ساختار سرمایه در مقطع فعلی برای بیمه رازی اهمیت بالایی دارد.

سود سال 1403 پس از حسابرسی بیش از 81 درصد کاهش یافت

یکی دیگر از نکات قابل تأمل در سابقه گزارش‌دهی بیمه رازی، اختلاف میان صورت‌های مالی حسابرسی‌نشده و حسابرسی‌شده سال 1403 است.

بیمه رازی در صورت مالی 12ماهه حسابرسی‌نشده سال 1403 با شماره پیگیری 1346550، مبلغ 475,316 میلیون ریال سود خالص گزارش کرده بود.

سود هر سهم نیز در این گزارش 25 ریال اعلام شده بود.

اما در صورت مالی حسابرسی‌شده همان سال با شماره پیگیری 1377210، سود خالص شرکت به 87,117 میلیون ریال و سود هر سهم به 5 ریال کاهش یافت.

اختلاف سود خالص میان دو گزارش به 388,199 میلیون ریال رسید.

به بیان دیگر، سود خالص حسابرسی‌شده حدود 81.7 درصد کمتر از سودی بود که پیش از حسابرسی اعلام شده بود و تنها حدود 18 درصد از سود اولیه در صورت مالی نهایی باقی ماند.

این اختلاف به‌تنهایی اثبات‌کننده تخلف یا ایراد عمدی در گزارشگری شرکت نیست. یکی از کارکردهای حسابرسی، بررسی اسناد، ارزیابی ذخایر و اصلاح ارقام اولیه صورت‌های مالی است.

با این حال، این سابقه برای سهامداران «ورازی» یک پیام مهم دارد: در ارزیابی سودآوری بیمه رازی، باید به ارقام حسابرسی‌نشده با احتیاط بیشتری نگاه کرد و وزن بیشتری به گزارش‌های حسابرسی‌شده داد.

یک نکته مثبت؛ بهبود سودآوری شش‌ماهه و کاهش نسبت ساده خسارت

برای آنکه تحلیل عملکرد بیمه رازی یک‌طرفه نباشد، باید به برخی شاخص‌های مثبت نیز اشاره کرد.

براساس صورت مالی شش‌ماهه حسابرسی‌شده منتهی به شهریور 1404 با شماره پیگیری 1439815، بیمه رازی مبلغ 1,415,737 میلیون ریال سود خالص شناسایی کرده است.

سود هر سهم شرکت در این دوره نیز 74 ریال اعلام شده بود.

در عملیات بیمه‌گری سه‌ماهه نخست 1405 نیز بیمه رازی در کنار 54,514,336 میلیون ریال حق‌بیمه صادره، حدود 18,929,000 میلیون ریال خسارت پرداخت کرده است.

بر این اساس، نسبت ساده خسارت پرداختی به حق‌بیمه صادره حدود 34.7 درصد محاسبه می‌شود؛ در حالی که این نسبت در دوره مشابه سال قبل حدود 45.7 درصد بود.

این کاهش می‌تواند از منظر جریان پرداخت خسارت یک علامت مثبت تلقی شود؛ اما نباید آن را با نسبت خسارت فنی شرکت یکسان دانست.

نسبت خسارت فنی باید بر پایه حق‌بیمه عایدشده، خسارت واقع‌شده و تغییرات ذخایر بیمه‌ای محاسبه شود. بنابراین نسبت ساده خسارت پرداختی به حق‌بیمه صادره، به‌تنهایی برای قضاوت درباره سودآوری فنی شرکت کافی نیست.

کیفیت رشد بیمه رازی مهم‌تر از سرعت رشد آن است

بررسی ارقام رسمی نشان می‌دهد بیمه رازی در سال 1405 با سرعت بالایی در حال گسترش پرتفوی خود است.

رسیدن حق‌بیمه صادره چهارماهه به حدود 7.4 همت و ثبت رشد 121 درصدی، عملکردی نیست که بتوان آن را نادیده گرفت.

اما همین رشد پرشتاب، چند پرسش اساسی را نیز مقابل سهامداران قرار می‌دهد.

آیا افزایش حق‌بیمه در پایان سال به رشد سود حسابرسی‌شده منجر خواهد شد؟

تمرکز بالای پرتفوی بر درمان و شخص ثالث چه اثری بر خسارت، نقدینگی و کیفیت خدمات خواهد گذاشت؟

آیا روند 525 شکایت ثبت‌شده برای بیمه رازی در فصل‌های بعد کاهش خواهد یافت؟

افزایش سرمایه‌ای که اصلاح ساختار مالی و حفظ و ارتقای توانگری از اهداف رسمی آن اعلام شده، چه زمانی تکمیل خواهد شد؟

و مهم‌تر از همه، تأکید بیمه مرکزی بر خسارت‌های معوق و جاری، وصول مطالبات و انضباط مالی در دوره مدیریت جدید، با چه نتایج قابل اندازه‌گیری همراه خواهد شد؟

اعدام موجود اجازه نمی‌دهند بیمه رازی را شرکتی بحران‌زده معرفی کنیم؛ همان‌طور که رشد سه‌رقمی حق‌بیمه نیز به‌تنهایی برای ارائه تصویری کاملاً مثبت از «ورازی» کافی نیست.

برای بیمه رازی، آزمون اصلی سال 1405 احتمالاً فروش بیشتر نیست؛ آزمون اصلی تبدیل این رشد به سود پایدار و حسابرسی‌شده، کنترل ریسک پرتفوی، کاهش شکایت‌ها، تقویت توانگری مالی و ایفای به‌موقع تعهدات بیمه‌ای است.

مستندات مورد استفاده
گزارش فعالیت ماهانه بیمه رازی منتهی به 1405/03/31، شماره پیگیری 1558847؛ حق‌بیمه صادره سه‌ماهه 54,514,336 میلیون ریال و رشد حدود 130 درصدی.
گزارش فعالیت تیرماه 1405 بیمه رازی؛ حق‌بیمه چهارماهه حدود 7,375 میلیارد تومان و رشد 121 درصدی.
تصمیمات مجمع عمومی عادی سالیانه سال مالی 1404، شماره پیگیری 1573926، مورخ 31 تیر 1405؛ سود نقدی هر سهم صفر ریال.
پیشنهاد اصلاح‌شده افزایش سرمایه بیمه رازی، شماره پیگیری 1446917؛ افزایش سرمایه 32 درصدی به مبلغ 6,000,000 میلیون ریال.
اظهارنظر حسابرس و بازرس قانونی درباره افزایش سرمایه، شماره پیگیری 1446938.
صورت مالی شش‌ماهه حسابرسی‌شده 1404، شماره پیگیری 1439815؛ سود خالص 1,415,737 میلیون ریال و سود هر سهم 74 ریال.
صورت مالی حسابرسی‌نشده سال 1403، شماره پیگیری 1346550.
صورت مالی حسابرسی‌شده سال 1403، شماره پیگیری 1377210.
آمار عملکرد بازار بیمه در سه‌ماهه نخست 1405؛ حق‌بیمه 372.3 همت، خسارت پرداختی 176.7 همت، رشد حق‌بیمه 124.5 درصد و رشد خسارت 144.6 درصد.
آمار شکایت‌های سه‌ماهه نخست 1405؛ 4,956 شکایت در کل صنعت و 525 شکایت ثبت‌شده برای بیمه رازی.
ابلاغ تأیید مدیرعامل بیمه رازی و تأکید بیمه مرکزی بر پرداخت خسارت‌های معوق و جاری، وصول مطالبات، افزایش سرمایه و رعایت انضباط مالی.