از دهلی تا رم؛ بحران گازوئیل، توسعه‌ی ظرفیت پالایش را به اولویت اول دولت‌ها تبدیل كرد

در هند، هاردیپ پوری، وزیر نفت این کشور، روز پنجشنبه 24 سپتامبر در همایش سالانه PAFI در دهلی‌نو اعلام کرد که هند حتی در صورت اعمال ممنوعیت صادرات دیزل از سوی آمریکا، به تعهدات صادراتی خود پایبند خواهد ماند. به گفته‌ی او، سال‌ها سرمایه‌گذاری در صنعت پالایش، هند را در موقعیتی قرار داده که هم نیاز رو‌به‌رشد داخلی و هم تقاضای بازارهای جهانی را پوشش دهد. ظرفیت پالایش هند هم‌اکنون حدود 5.36 میلیون بشکه در روز است و طی یک سال آینده به 5.8 میلیون بشکه و تا سال 2032 به 6.4 میلیون بشکه در روز خواهد رسید. وزیر نفت هند تأکید کرد در شرایطی که ظرفیت پالایش در بخش‌هایی از جهان رو به کاهش است، هند در مسیر عکس، هم پالایشگاه‌های جدید می‌سازد و هم واحدهای موجود را توسعه و نوسازی می‌کند. طبق گزارش‌ها، شرکت‌های بزرگ نفتی منطقه از جمله آرامکوی سعودی و ادنوک امارات نیز برای سرمایه‌گذاری در پالایشگاه‌های هند در حال مذاکره‌اند.

در اروپا نیز ایتالیا، که همراه با آلمان و فرانسه رکوردهای تازه‌ای در قیمت گازوئیل ثبت کرده، به‌دنبال راهی برای افزایش تولید داخلی است. وزارت صنعت ایتالیا روز جمعه 25 سپتامبر اعلام کرد وزرای صنعت و امنیت انرژی این کشور، مدیران بخش پالایش را برای نشستی در 8 اکتبر دعوت کرده‌اند تا اقدامات لازم برای افزایش تولید بنزین و گازوئیل در پالایشگاه‌های داخلی و کاهش قیمت‌های بی‌سابقه‌ی سوخت بررسی شود.

این دو خبر، هرچند از دو منطقه‌ی متفاوت، نقطه‌ی مشترکی دارند: در بازاری که بخش قابل‌توجهی از عرضه‌ی جهانی گازوئیل، از جمله صادرات روسیه، محدود شده، کشورهایی که بر ظرفیت پالایشی پایدار و در حال توسعه تکیه دارند، دست بالاتری در تأمین امنیت انرژی و مدیریت قیمت‌ها دارند. کارشناسان صنعت انرژی نیز بر این باورند که سرمایه‌گذاری مستمر در نوسازی و افزایش ظرفیت پالایش، مؤثرترین ابزار کاهش آسیب‌پذیری در برابر نوسانات بازار جهانی است.

شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده‌های نفتی ایران (NIORDC) نیز به‌عنوان متولی اصلی صنعت پالایش و توزیع فرآورده‌های نفتی کشور، توسعه، نوسازی و ارتقای کیفی پالایشگاه‌ها را در دستور کار خود قرار داده است. طرح DHT (کیفی‌سازی گازوئیل) پالایشگاه شیراز با هدف تبدیل کامل گازوئیل این پالایشگاه به استاندارد یورو 5، که در بهمن‌ماه 1404 به بهره‌برداری رسید، نمونه‌ای از این رویکرد است. تحولات این روزهای بازار جهانی سوخت نشان می‌دهد که سرمایه‌گذاری در توسعه و ارتقای زیرساخت‌های پالایشی، برای هر کشوری اهمیتی راهبردی دارد.