به گزارش اختصاصی رصدبورس، بررسی آخرین روند بازارهای جهانی نشان میدهد که کامودیتیها پس از عبور از شوکهای اولیه جنگ و نگرانی درباره تنگه هرمز، وارد فاز بازنگری قیمتی شدهاند. این تغییر فاز، برای بازار سرمایه ایران اهمیت ویژهای دارد؛ زیرا بخش بزرگی از شرکتهای بزرگ بورسی ایران یا صادراتمحور هستند یا نرخ فروش محصولات آنها بهطور مستقیم و غیرمستقیم از قیمتهای جهانی اثر میپذیرد.
در بازار انرژی، نفت برنت پس از عقبنشینی از سطوح بالاتر، حوالی کانال 78 دلار قرار گرفته است. کاهش ریسک اختلال در عرضه نفت، در کوتاهمدت میتواند بخشی از نگرانی بازارهای جهانی درباره تورم انرژی را کم کند؛ اما برای ایران، اثر نفت فقط در قیمت جهانی خلاصه نمیشود. وضعیت فروش نفت، نرخ تسعیر ارز، هزینه حمل، بیمه محمولهها و امکان بازگشت مسیرهای صادراتی، همگی در تحلیل اثر نفت بر صنایع داخلی مهم هستند.
اثر نفت بر پالایشیها و پتروشیمیها
برای پالایشیهای بورسی، افت نفت الزاماً به معنی خبر منفی قطعی نیست. سودآوری این صنعت بیشتر از آنکه فقط تابع قیمت نفت خام باشد، به کرکاسپرد، نرخ فرآوردهها، سیاستهای داخلی قیمتگذاری و نرخ ارز وابسته است. با این حال، کاهش قیمت نفت میتواند انتظارات تورمی جهانی را کم کند و از فشار هزینهای در حملونقل و خوراک برخی زنجیرهها بکاهد.
در صنعت پتروشیمی، اثر جنگ و بازگشایی مسیرهای حملونقل دوگانه است. از یکسو کاهش تنش در تنگه هرمز میتواند هزینه حمل، بیمه و ریسک صادرات را کاهش دهد. از سوی دیگر، بازگشت عرضه جهانی محصولات پتروشیمی و کودهای شیمیایی میتواند قیمت برخی محصولات مانند اوره و متانول را تحت فشار قرار دهد. بنابراین برای پتروشیمیهای صادراتی ایران، مسیر نرخ ارز و امکان فروش صادراتی به همان اندازه قیمت جهانی اهمیت دارد.
فولاد و سنگآهن؛ زنگ احتیاط برای فولادیها
در بازار فولاد، قیمتهای جهانی نشانههایی از ضعف تقاضا و تعدیل قیمتی را نشان میدهد. افت قیمت فولاد و سنگآهن در بازارهای جهانی میتواند حاشیه سود برخی تولیدکنندگان را محدود کند، بهویژه اگر نرخهای داخلی نیز تحت فشار قرار بگیرد. با این حال ساختار فولاد ایران با بسیاری از تولیدکنندگان جهانی متفاوت است؛ زیرا زنجیره فولاد ایران تا حد زیادی بر سنگآهن داخلی، گندله، آهن اسفنجی و انرژی داخلی متکی است.
برای فولادیهای ایران، سه متغیر کلیدی باید همزمان بررسی شود: قیمت جهانی شمش و محصولات فولادی، نرخ ارز موثر بر فروش صادراتی و وضعیت عرضه در بورس کالا. اگر قیمت جهانی فولاد کاهش یابد اما نرخ ارز یا قیمت داخلی در بورس کالا حمایتکننده باشد، اثر منفی آن بر سودآوری شرکتها میتواند محدود شود. در مقابل، افت همزمان قیمت جهانی، کاهش تقاضای داخلی و محدودیت انرژی میتواند فشار بیشتری بر این صنعت وارد کند.
فلزات رنگی؛ مس، آلومینیوم و روی همچنان مهماند
بازار فلزات پایه تصویر یکدستی ندارد. در حالی که برخی کامودیتیها در کوتاهمدت اصلاح کردهاند، مس، آلومینیوم و روی همچنان نسبت به سال گذشته در سطوح بالاتری قرار دارند. این موضوع برای شرکتهای مرتبط با معادن، فلزات رنگی و تولیدکنندگان صادراتی اهمیت دارد.
مس به دلیل نقش پررنگ در برق، زیرساخت، انرژیهای نو و صنایع الکتریکی همچنان کالایی راهبردی محسوب میشود. آلومینیوم نیز بهشدت از هزینه انرژی و ریسک عرضه اثر میپذیرد. روی، بهعنوان فلز مهم در گالوانیزه و صنایع زیرساختی، در صورت تداوم قیمتهای بالا میتواند برای تولیدکنندگان داخلی مزیت درآمدی ایجاد کند؛ البته به شرط آنکه محدودیتهای انرژی، صادرات و نرخگذاری داخلی مانع بهرهبرداری از این فرصت نشود.
اوره و متانول؛ عقبنشینی از قله جنگی
در بازار محصولات پتروشیمی، اوره و متانول دو کالای مهم برای شرکتهای بورسی ایران هستند. اوره پس از جهش ناشی از جنگ و اختلال حملونقل، با کاهش نگرانیها و بازگشت تدریجی مسیرهای صادراتی وارد فاز اصلاح شده است. این موضوع میتواند روی انتظارات درآمدی اورهسازان اثر بگذارد، بهویژه اگر قیمتهای صادراتی در ماههای آینده پایینتر از دوره اوج جنگی تثبیت شود.
متانول نیز در بازار چین با فشار قیمتی روبهرو شده است. برای متانولیهای ایران، قیمت جهانی متانول، نرخ خوراک گاز، نرخ ارز، هزینه حمل و امکان صادرات به چین تعیینکننده است. بنابراین کاهش قیمت متانول در بازارهای آسیایی میتواند برای برخی شرکتها هشداردهنده باشد، مگر آنکه نرخ ارز یا کاهش هزینههای حمل بخشی از این فشار را جبران کند.
کدام صنایع بورسی ایران بیشتر متاثر میشوند؟
در شرایط فعلی، اثر قیمتهای جهانی بر بورس ایران بیش از همه در چند گروه قابل رصد است:
صنعت فولاد و معدن از مسیر قیمت فولاد، سنگآهن، گندله، شمش، محدودیت انرژی و نرخ ارز اثر میگیرد. نمادهای فولادی و معدنی در این فضا نیازمند بررسی همزمان گزارشهای ماهانه کدال و نرخهای بورس کالا هستند.
صنعت پتروشیمی از مسیر نفت، گاز، متانول، اوره، قیمت حملونقل، نرخ ارز و وضعیت صادرات اثر میپذیرد. در این گروه، شرکتهای اورهساز و متانولساز باید با حساسیت بیشتری رصد شوند.
صنعت پالایشی از مسیر قیمت نفت، کرکاسپرد فرآوردهها، نرخ تسعیر و سیاستهای داخلی اثر میگیرد. افت نفت بهتنهایی معیار کافی برای قضاوت درباره پالایشیها نیست.
صنایع فلزات رنگی و معدنی از مسیر قیمت جهانی مس، آلومینیوم، روی و هزینه انرژی اثر میگیرند. باقی ماندن قیمت این فلزات در سطوح بالا میتواند برای شرکتهای صادراتمحور این گروه اهمیت مثبت داشته باشد.
جمعبندی تحلیلی
بازار جهانی کالاها از فاز شوک جنگی فاصله گرفته، اما هنوز به وضعیت کاملاً عادی بازنگشته است. برای بورس ایران، مهمترین نکته این است که اثر قیمتهای جهانی باید همراه با نرخ ارز، سیاستهای داخلی، هزینه انرژی، محدودیتهای صادراتی و گزارشهای کدال تحلیل شود. در چنین شرایطی، صنایع صادراتمحور همچنان در مرکز توجه قرار دارند، اما مسیر سودآوری آنها بیش از گذشته به ترکیب چند عامل وابسته است؛ نه فقط یک قیمت جهانی.
.gif)
0 دیدگاه