قطع برق، نفس تولید را گرفته است

هم‌زمان با برگزاری سی‌وپنجمین نمایشگاه بین‌المللی تخصصی صادراتی صنعت مبلمان، فاطمه سولگی، مدیرعامل شرکت آتی‌سرام، در گفت‌وگویی اختصاصی با الهه سی‌ستار خبرنگار رصدبورس، درباره روند شکل‌گیری این مجموعه و مهم‌ترین مشکلات پیش‌روی تولیدکنندگان توضیح داد.

سلگی با اشاره به اینکه فعالیت آتی‌سرام را از نقطه آغاز و با سرمایه شخصی راه‌اندازی کرده است، اظهار کرد: از تهیه خاک و مواد اولیه تا طراحی و تولید محصولات، تمام مراحل کار در داخل مجموعه انجام شده و این کسب‌وکار با تلاش شخصی توسعه یافته است.

وی افزود: برخی مسئولان شهرستان، به‌ویژه فرماندار، برای توسعه فعالیت مجموعه همراهی‌هایی داشته‌اند؛ اما فرآیند دریافت تسهیلات بسیار طولانی، پیچیده و فرسایشی است و نهادهایی که با عنوان حمایت از تولید فعالیت می‌کنند، در عمل گره چندانی از مشکلات تولیدکنندگان باز نمی‌کنند.

یک سال رفت‌وآمد برای دریافت تسهیلات

مدیرعامل آتی‌سرام درباره مشکلات دریافت تسهیلات گفت: ممکن است یک تولیدکننده حدود یک سال برای تکمیل مدارک و دریافت تسهیلات میان سازمان‌ها و دستگاه‌های مختلف رفت‌وآمد کند، اما در نهایت به دلیل ایرادهایی مانند تعداد کارکنان بیمه‌شده یا برخی الزامات اداری، درخواست او رد شود.

وی ادامه داد: به‌جای آنکه شرایطی برای توسعه واحد تولیدی و افزایش اشتغال فراهم شود، تولیدکننده با پرسش‌ها و ایرادهایی مواجه می‌شود که بعضاً ارتباط مستقیمی با ظرفیت واقعی مجموعه و امکان بازپرداخت تسهیلات ندارد.

نیاز به 60 تا 70 میلیارد تومان سرمایه

سلگی با اشاره به سرمایه‌بر بودن این فعالیت صنعتی اظهار کرد: راه‌اندازی و توسعه چنین مجموعه‌ای به حداقل 60 تا 70 میلیارد تومان سرمایه نیاز دارد و قیمت تنها یکی از دستگاه‌های مورد استفاده در خط تولید حدود 30 میلیارد تومان است.

وی بیان کرد: تأمین چنین سرمایه‌ای بدون استفاده از تسهیلات مناسب بسیار دشوار است. تولیدکننده از یک‌سو باید هزینه خرید دستگاه، مواد اولیه و انرژی را پرداخت کند و از سوی دیگر با افزایش مستمر هزینه دستمزد و نگهداری تجهیزات مواجه است.

قطعی برق؛ بزرگ‌ترین چالش آتی‌سرام

مدیرعامل آتی‌سرام در حاشیه نمایشگاه صنعت مبلمان، بزرگ‌ترین مشکل فعلی این مجموعه را قطعی برق دانست و گفت: برق کارخانه حداقل دو روز در هفته قطع می‌شود و این قطعی‌ها نیز به‌گونه‌ای برنامه‌ریزی نشده‌اند که تولیدکننده بتواند فعالیت خود را مدیریت کند.

وی افزود: اگر یک روز مشخص برای قطعی برق صنایع در نظر گرفته شود، واحد تولیدی می‌تواند برای تعمیرات، مرخصی کارکنان یا سایر امور برنامه‌ریزی کند؛ اما قطعی پراکنده در دو روز هفته، نظم تولید را کاملاً از بین می‌برد.

سلگی با اشاره به خسارت واردشده به تجهیزات گفت: قطع و وصل ناگهانی برق موجب سوختن دستگاه‌ها و وسایل مختلف مجموعه شده است. یخچال‌های مورد استفاده کارکنان، موتور کولرها، لامپ‌ها و تجهیزات کارخانه بارها به دلیل نوسان برق آسیب دیده‌اند و هزینه سنگینی به مجموعه تحمیل شده است.

وی تصریح کرد: تولیدکنندگان حاضرند یک روز مشخص در هفته برق نداشته باشند، اما نمی‌توانند با قطعی‌های نامنظم و بدون برنامه فعالیت کنند. دو روز قطعی برق در هفته، عملاً بخشی قابل‌توجه از ظرفیت تولید را از بین می‌برد.

حقوق کارگران و افزایش قیمت تمام‌شده

مدیرعامل شرکت آتی‌سرام یکی دیگر از چالش‌های تولید را تأمین نیروی انسانی عنوان کرد و گفت: بسیاری از نیروها با حقوق تعیین‌شده وزارت کار حاضر به فعالیت نیستند و تولیدکننده برای حفظ کارکنان ماهر ناچار است دستمزد بیشتری پرداخت کند.

وی ادامه داد: افزایش حقوق کارکنان ضروری است، اما این افزایش مستقیماً بر قیمت تمام‌شده محصول اثر می‌گذارد. تولیدکننده باید از یک‌سو حقوق مناسب پرداخت کند و از سوی دیگر قیمت محصول را در سطحی نگه دارد که توان رقابت در بازار را از دست ندهد.

سلگی افزود: بخش عمده کارکنان این مجموعه را زنان تشکیل می‌دهند و پراکندگی تعطیلی‌ها و قطعی‌های برق، برنامه کاری و خانوادگی آنان را نیز مختل می‌کند. وقتی کارخانه در روزهای مختلف هفته تعطیل می‌شود، استفاده منظم از نیروی انسانی عملاً امکان‌پذیر نیست.

محصول ایرانی با یک‌دهم قیمت نمونه خارجی

وی در ادامه گفت‌وگوی اختصاصی خود در نمایشگاه مبلمان، با تأکید بر استفاده از مواد اولیه داخلی گفت: محصولات تولیدشده در آتی‌سرام از نظر ظاهر و کیفیت توان رقابت با بسیاری از نمونه‌های خارجی را دارند، اما با قیمت بسیار پایین‌تری به بازار عرضه می‌شوند.

سلگی افزود: برخی محصولات مشابه خارجی در بازار با قیمت‌هایی حدود 80 میلیون تومان فروخته می‌شوند، در حالی که آتی‌سرام می‌تواند نمونه‌ای نزدیک به آن را با حدود یک‌دهم قیمت تولید و عرضه کند.

وی اظهار کرد: باوجود محدودیت‌های موجود در مواد اولیه داخلی، کیفیت محصولات به سطحی رسیده که ممکن است بسیاری از مصرف‌کنندگان به‌راحتی متوجه تفاوت نمونه ایرانی و خارجی نشوند. با این حال، موانع اداری و زیرساختی اجازه نمی‌دهند تولیدکننده از تمام ظرفیت خود استفاده کند.

خروج اتباع، بخشی از ظرفیت تولید را از بین برد

مدیرعامل آتی‌سرام با اشاره به تأثیر خروج اتباع خارجی بر فعالیت واحدهای تولیدی گفت: استفاده از نیروی جوان ایرانی اتفاق مثبتی است، اما هر تصمیمی باید با برنامه‌ریزی و در نظر گرفتن نیاز صنایع اجرا شود.

وی افزود: این مجموعه سال گذشته حدود 50 نیروی کار داشت که بخش قابل‌توجهی از آنان اتباع خارجی بودند. خروج ناگهانی این نیروها موجب شد تقریباً نیمی از ظرفیت نیروی انسانی مجموعه از دست برود.

سلگی ادامه داد: جایگزین‌کردن تعداد زیادی نیروی آموزش‌دیده در مدت کوتاه امکان‌پذیر نیست. وقتی یک واحد تولیدی ناگهان 25 نفر از کارکنان خود را از دست می‌دهد، خط تولید و تعهدات آن با مشکل جدی مواجه می‌شود.

تولید در ایران شبیه عبور از مراحل یک بازی شده است

وی با اشاره به تعدد مشکلات تولیدکنندگان اظهار کرد: تولیدکننده هنوز از یک بحران خارج نشده است که با بحران دیگری مواجه می‌شود؛ یک روز جنگ و شرایط بحرانی، روز دیگر قطعی برق و پس از آن کمبود نیروی انسانی.

مدیرعامل آتی‌سرام شرایط فعلی تولید را این‌گونه توصیف کرد: «تولید در ایران شبیه بازی پلی‌استیشن شده است؛ هر مرحله‌ای را که پشت سر می‌گذاریم، تصور می‌کنیم مشکلات تمام شده، اما در مرحله بعد با چالشی سخت‌تر مواجه می‌شویم.»

برخوردهای سخت‌گیرانه در شرایط بحرانی

سلگی همچنین از نحوه برخورد برخی دستگاه‌های خدمات‌رسان با واحدهای تولیدی انتقاد کرد و گفت: پس از تعطیلات نوروز، مأموران برای قطع برق کارخانه مراجعه کردند، در حالی که قبضی به دست مجموعه نرسیده بود و توضیح مشخصی نیز ارائه نمی‌شد.

وی افزود: ممکن است اینترنت یا سامانه‌های مربوطه دچار اختلال شده باشند و قبض به تولیدکننده نرسیده باشد، اما در نهایت تمام مسئولیت بر عهده واحد تولیدی گذاشته می‌شود و فرصتی برای توضیح یا پرداخت بدهی در نظر گرفته نمی‌شود.

مدیرعامل آتی‌سرام تأکید کرد: در شرایط جنگی، بحرانی و رکود اقتصادی باید با واحدهای تولیدی مدارا شود؛ زیرا قطع برق یا تعطیلی یک کارخانه فقط به مدیر مجموعه آسیب نمی‌زند، بلکه اشتغال کارکنان و فعالیت زنجیره تأمین را نیز با خطر مواجه می‌کند.

صادرات باید برای تولیدکننده ارزش افزوده داشته باشد

وی درباره ظرفیت صادراتی محصولات این مجموعه گفت: آتی‌سرام مشتریان خارجی داشته و همچنان امکان فروش محصولات خود در بازارهای دیگر را دارد، اما هر کالایی که از کشور خارج می‌شود، الزاماً صادرات سودآور برای تولیدکننده محسوب نمی‌شود.

سلگی توضیح داد: زمانی صادرات ارزشمند است که یک محصول با قیمت 100 دلار در داخل، پس از پرداخت هزینه حمل‌ونقل و گمرک، در بازار خارجی با قیمت بالاتری مانند 300 دلار فروخته شود و ارزش افزوده حاصل از آن به تولیدکننده بازگردد.

وی افزود: اگر مشتری خارجی به ایران بیاید، محصول را با همان قیمت داخلی و به‌صورت ریالی خریداری کند و سپس خود آن را از کشور خارج کند، تفاوت چندانی برای تولیدکننده ایجاد نمی‌شود. در این وضعیت فقط کالا به کشور دیگری رفته است، اما منفعت واقعی صادرات به واحد تولیدی نمی‌رسد.

مدیرعامل آتی‌سرام در پایان گفت: حضور در نمایشگاه صنعت مبلمان فرصتی برای معرفی ظرفیت تولیدکنندگان داخلی و نمایش توانایی محصولات ایرانی است، اما حفظ و توسعه این ظرفیت‌ها به حمایت عملی، تأمین پایدار انرژی، تسهیل پرداخت تسهیلات و پرهیز از تصمیم‌های ناگهانی نیاز دارد.